|
|
||||||||
|
||||||||
|
HANDLINGSPLAN VED ULUKKE / KRISE I SKULE / BARNEHAGE / FRITIDSKLUBB
INNHALD 1.1 På skulen/barnehagen/klubben............................... s. 4 1.2 På tur.................................................................. s. 5 1.3 På fritida - elevar involvert.................................... s. 5 1.4 Førebuande tiltak.................................................. s. 6 2. BRANN
2.1 På skulen/barnehagen/klubben............................... s. 7 2.2 I nærleiken .......................................................... s. 8 2.3 Førebuande tiltak.................................................. s. 9
3. ULUKKE I KATASTROFE l OPPVEKSTMILJØET
3.0 Definisjon............................................................ s. 10 3.1 Handling på skulen/barnehagen/klubben................. s. 10 3.2 Handling i høve til heimane................................... a. 11 3.3 Handling i nærmiljøet............................................ s. 11 4. DØDSFALL 4.0 Definisjon/avgrensing............................................ s. 12 4.1 Straks-tiltak.......................................................... s. 13 4.2 Oppfølging........................................................... s. 14 4.3 Førebuande tiltak.................................................. s. 15 5.0 Definisjon............................................................ s. 17 5.1 Straks-tiltak.......................................................... s. 17 5.2 Oppfølging........................................................... s. 17 5.3 Førebuande tiltak.................................................. s. 17 6.0 Definisjon............................................................ s. 18 6.1 Straks-tiltak.......................................................... s. 19 6.2 Oppfølging........................................................... s. 20 6.3 Førebuande tiltak.................................................. s. 20 7. MOBBING 7.0 Definisjon............................................................ s. 21 7.1 Offeret................................................................ s. 21 7.2 Plagaren.............................................................. s. 22 7.3 Tiltak................................................................... s. 22 8. LITTERATURLISTE 8. Litteraturliste...................................................... s. 26
1.1 PÅ STADEN 1.1.1. Den vaksne som først kjem til staden, sørgjer for at: - Det vert ytt førstehjelp - Rektor/styrar/leiar vert varsla 1.1.2. Rektor/styrar/leiar sørgjer straks for at:
- lege/ambulanse/politi vert tilkalla
Meld frå til politiet :
1.1.3. Dei andre barna: Følgjande strakstiltak vert gjennomførte så langt råd er: - Alle barna samlast for felles informasjon. - Dei får snakke med vaksne om opplevinga - Sjå til om nokon av barna viser teikn til sjokk (melding lege!) - Sysken til den skadde må takast særskild hand om. - Undersøk om det er folk til stades heime. - Sjå til at dei som treng følgje heim, får nokon med seg. 1.2 PÅ TUR 1.2.1 Den vaksne som først kjem til staden, sørgjer for at: - det vert ytt førstehjelp. - ansvarshavande vert varsla. 1.2.2 Ansvarshavande sørgjer straks for at: - lege/ambulanse/politi vert tilkalla - tilkalla/gje/formidla instruksar til dei andre reiseleiarane - gi melding til den sentrale administrasjonen på rådhuset Tilkalle politiet : - ved trafikkulukke - ved alvorlege personskade - ved ulukker der strafferettsleg ansvar kan verta gjort gjeldande - i tvilstilfelle, ring likevel
* Varsle kontaktperson heime. 1.2.3 Dei andre barna: - samla dei på ein sikker stad - observere reaksjonar - viser nokon teikn til sjokk, må lege få melding - sysken til den skadde må takast særskild hand om - syte for at borna får snakka med vaksne om opplevinga - kontaktpersonen heime syter for at borna vert henta på avtalt stad
1.3 ULUKKER UTANFOR SKULEN / BARNEHAGEN / FRITIDSKLUBBEN.
Ansvarleg leiar for å kalle saman til eit møte mellom tilsette, PPT-personale og helsepersonale for å drøfte og tilretteleggje oppfølgingstiltak i samsvar med omfanget av ulukken. Elevane/barna må få snakke ut om det dei har opplevd. Det må leggjast særskilt vekt på augevitne og deira trong for hjelp. Ved ulukker med døden til følgje, skal praktiske tiltak i samband med gravferda drøftast, jfr. kapittel 4.
1.4. FØREBUANDE TILTAK: Den einskilde seksjon utarbeider retningsliner for kva som skal gjerast dersom det skjer ei alvorleg ulukke. NB: SKADEMELDING (sjekk internkontrollperm) I tillegg bør ein ta omsorgsfunksjonen for barna på alvor, også når skulen, barnehagen eller fritidsklubben ikkje direkte er involvert i hendinga. Eksempel på dette kan vere sjukdom, alvorlege skader eller dødsfall i familien eller venekrinsen til barna. Ulike tiltak for å betre tryggleiken: - Oppslag : Handlingsplan ved ulukker m/viktige telefonnummer og kontaktar. - Hugs at alle kan kontakte ambulanse direkte, også luftambulanse. - Liste med namn og telefonnummer til føresette er lett tilgjengeleg til ei kvar tid. - Namn- og telefon til instansar og personar som kan gje faglege råd og hjelp. - Ved klasseturar og ekskursjonar bør ein ha med kriseplanen og klasselister. - Skulen, barnehagen og klubben bør ha personale som er særskilt opplært i førstehjelp og i handsaming av krisesituasjonar og ettervern. Ein av personalet har eit særskilt ansvar for førstehjelpsutstyret. - Ulukke/krise som tema må takast jamleg opp på planleggingsdagar for heile personalet., Bruk internkontrollpermen. - Temaet død/ alvorlege skadar/sjukdom bør vere eit undervisningstema i skule
2 BRANN 2.1 BRANN PÅ SKULEN, I BARNEHAGEN ELLER KLUBBEN
2.1.1 Varsling. - Den som oppdagar brannen varslar ved å rope BRANN! - Gir melding til rektor/barnehagestyrar/klubbleiar - Ansvarshavande syter for at brannsignalet vert gitt med ringjeklokke eller annan alarm - Ansvarshavande ringjer brannvesenet
TELEFON 110 - Hugs : Snakk roleg, sei kven du er og kvar du ringjer frå. -.Ver sikker på at meldinga er forstått før du legg på! - Nokon må vise brannvesenet til rett stad. - Berre i naud må telefonen nyttast til utgåande samtalar etter dette
2.1.2 Utmarsj. - Arbeidet vert straks avbrote i alle klassar/grupper når ein høyrer brannalarmen - Barna går straks ut den rømmingsvegen dei har øvd på om denne er fri. Elles vert alternativ rømmingsveg nytta.
2.1.3 Oppstilling. - Barna og personalet går straks til samleplassen i god avstand til bygningar - Oppstilling slik som dei har øvd på. - Ansvarleg vaksen ser til at alle er til stades. (Var nokon ute i ærend, på toalettet eller liknande?). Få tak i dei! - Meld frå til ansvarleg leiar om at alle er til stades, eventuelt kven som manglar.
2.1.4 Tilsyn. - Ansvarleg leiar gir ein eller fleire av personalet i oppdrag å ha tilsyn med barna. - Ver merksam på om nokon viser teikn til sjokk - Barna må haldast samla, får ikkje gå inn att i bygningen eller i nærleiken av han.
2.1.5 Sikringsarbeid. Ansvarleg leiar fordeler resten av personalet på sikringsoppgåver som: - Sløkking med skulen sitt utstyr - Flytting av bilar o.l. som kan hindra brannvesenet i å kome til - Redning av utstyr/materiell etter ei på førehand oppsett prioriteringsliste
2.1.6.Tiltak i ettertid. Så snart som mogeleg - alt etter skaden sitt omfang - må barna samlast for å få snakke med kvarandre og med vaksne om hendinga
2.1.7 Skade. Om nokon vert skadd under brannen, går ein fram etter 1.1. 2.2 BRANN l NÆRLEIKEN AV SKULEN/BARNEHAGEN/KLUBBEN. Det kan vere hus- /bil-/ lyng/ gras- eller skogbrann
2.2.1 Varsling. Ansvarleg leiar må vurdere omfanget etter dei informasjonar som er tilgjengelege, og varsle brannvesenet.
2.2.2 Tiltak for barna.
Barna
må haldast borte frå brannstaden, men bør få høve til å snakke om det som
skjer
2.3 FØREBUANDE TILTAK: 2.3.1. Branninstruks. Alle skular/barnehagar/klubben skal ha ein kortfatta branninstruks oppslegen i alle rom. Denne instruksen inneheld: - Kva utgang som skal nyttast i tilfelle brann - Kvar næraste brannvernutstyr er, og kva slag utstyr det er tale om - Kva ein elev som oppdagar brann skal gjera - Retningsliner for utmarsj og oppstilling ute - Læraren sine plikter når brann vert varsla
2.3.2 Øvingar.
Ansvarleg leiar skal syte for at det minst to gonger i
året vert halde brannøving. Den eine om hausten kan vera førebudd, men den
andre skal kome utan varsel på barna/elevane og personalet.
2.3.3 Brannvernutstyr.
Det er den ansvarlege leiaren sitt ansvar at dei
tilsette kjenner til kvar brannvernutstyret er plassert, og at dei har
fått opplæring i å bruke det.
2.3.4 Rømningsvegar. Det er leiaren sitt ansvar å sjå til at rømmingsvegane til ei kvar tid er rydda.
3 ULUKKE / KATASTROFE I OPPVEKSTMILJØET 3.0. DEFINISJON Det mest sannsynlege området for ei ulukke med stort omfang, er større industriområde / større arbeidsplassar i kommunen. 3.1 HANDLING PÅ SKULEN/BARNEHAGEN/KLUBBEN.
3.1.1 Den vaksne som tek i mot meldinga, sørgjer for at:
- korrekt melding om katastrofen vert skriven ned
3.1.2 Leiar sørgjer for:
- oversyn over omfang og kven av barna som har
pårørande som er involverte 3.1.3 Lærar/klassestyrar/førskulelærar, sørgjer for at:
- elevane/barna vert tekne til klasserom saman med lærar
3.1.4 Rektor/styrar/leiar.
- varslar den sentrale skuleadministrasjonen Ein plan for neste skuledag/barnehagedag kan til dømes sjå slik ut: 1. Samle heile skulen/barnehagen om det er råd i eitt rom. 2. Etterpå går elevar/barna og personalet til klasseromma NB:nøyaktig føring av fråvær 3. Dei elevane/barna som har trong for det, må få særskilt hjelp 4. Ein må prøve å få skulen/barnehagen i ”normalt” gjenge igjen
Det skal leggjast vekt på at barna/elevane får snakke ut om det dei har opplevd, og i tråd med dette innby til open kontakt mellom heim og skule/barnehage. Ved ulukker med døden til følgje, skal praktiske tiltak drøftast. Spørsmål som må
vurderast: 3.2 HANDLING I HØVE TIL HEIMANE - Foreldra og barna
må oppmodast til å snakke ut om ulukka
3.3 HANDLING I NÆRMILJØET - Kontakt med ulukkestaden - Kontakt politi - Melding til den sentrale skuleadministrasjonen (kriseutvalet)
4 DØDSFALL 4.0 DEFINISJONAR / AVGRENSINGAR Det er ikkje vanskeleg å tenkje seg at dødsfall kan utløyse særs vanskelege situasjonar i skulen eller i barnehagen, både for einskildelevar/-barn og i grupper. Kva grad og omfang ei krise får, vil henge saman med kva slag dødsfall det er tale om. Vi vil understreka at til dømes drap og sjølvmord truleg vil kunne utløyse langt meir alvorlege kriser enn naturlege dødsfall. Tre hovudtypar av dødsfall: 1 . Dødsfall der eit barn/ungdom er pårørande 2. Dødsfall blant barna/elevane 3. Dødsfall blant personalet. Tre ulike formar for tiltak : 1 . Akutte tiltak : - Kva gjer vi når ei krise oppstår? 2. Oppfølging - Kva kan vi gjere etter at den akutte fasen er over? 3. Førebuing - Kva gjer vi for å førebu borna og oss sjølve slik at vi lettare kan møte den krisa som eit dødsfall medfører?
4.1 STRAKSTILTAK
4.1.1 Dødsfall der ein elev/eit barn er pårørande.
TILTAK ANSVARLEG Skaffe oversyn/informasjon om kva som har skjedd. Ansvarleg leiar Varsle personalet Ansvarleg leiar Skaffe oversyn på skule/barnehage (andre Styrar/klassestyrar pårørande, nære vener m.v.) Varsle elevane og samtala med dei. Klassestyrar Vurdere behov for tiltak Barnehagestyrar/ klassestyrar Ta kontakt med eleven/heimen. Barnehagestyrar/klassestyrar
4.1.2 Dødsfall blant borna.
TILTAK ANSVARLEG Skaffe oversyn/informasjon om kva som har skjedd. Ansvarleg leiar Straksvurdering av behov for å få krisehjelp utanfrå. Ansvarleg leiar Varsle personalet Ansvarleg leiar Varsle den sentrale skuleadministrasjonen Ansvarleg leiar Skaffe oversyn på skulen/barnehagen, pårørande, nære vener m.v.) Klassestyrar/barnehagestyrar Varsle barna/elevane og samtale med dei. Klassestyrar/barnehagestyrar Ny vurdering av behov for å få krisehjelp utanfrå (t.d. PPT), og for andre tiltak på skulen/barnehagen (elevsamtalar, samtalar i klassen/gruppa). Personalet Drøfte deltaking i gravferd. Personalet Kontakt med heimen. Klassestyrar/barnehagestyrar
4.1.3 Dødsfall blant personalet..
Tiltak Ansvarleg Skaffe oversyn/informasjon om kva som har skjedd. Ansvarleg leiar Varsle personalet Ansvarleg leiar Straksvurdering av behov for tiltak, mellom anna å skaffe vikarar. Administrasjon Varsle den sentrale skuleadministrasjonen Ansvarleg leiar Varsle elevane og samtala med del. Klassestyrar Ny vurdering av behov for tiltak på arbeidsplassen. Personale/leiar Drøfte deltaking i gravferd. Personale/leiar Kontakt med heimen. Rektor/styrar i barnehagen
4.2 OPPFØLGING
4.2.1. Dødsfall der ein elev/eit barn er pårørande.
TILTAK ANSVARLEG Deltaking, omsorg, styre unna tabbar. Alle Vurdere behov for særskild støtte og faglege hjelpetiltak. Klassestyrar/styrar Kontakt med heimen. Klassestyrar/styrar
4.2.2. Dødsfall blant borna.
TILTAK ANSVARLEG Kontakt med heimen. Ansvarleg leiar Sorgarbeid i klassen/gruppa. Omsorg. (Heile) personalet Oppfølging av evt. krisepsykiatri. Klassestyrar/styrar rektor/PPT
4.2.3. Dødsfall blant personalet.
TILTAK ANSVARLEG Kontakt med heimen. Ansvarleg leiar Prioritere vikar og få kontinuitet i undervisninga/gruppa Ansvarleg leiar Sorgarbeid i klassen/gruppa Klassestyrar/ barnehagestyrar klubbleiar
4.3 FØREBUING
4.3.0 Generelt om førebuande tiltak. Dei førebuande tiltaka må gå inn som ein del av skulen/barnehagen sin arbeidsplan og verte innarbeidd i dei ulike fagplanane.
4.3.1. Kontaktnett. Det må etablerast god kontakt med:
TILTAK ANSVARLEG Heimane Klassestyrar/(PPT) Helsevesenet Ansvarleg leiar Kyrkja Ansvarleg leiar
4.3.2. Kontaktrutinar. TILTAK ANSVARLEG Det må avtalast varslingsrutinar slik at skulen v/rektor blir varsla om dødsfall som vedkjem elevane/barna. Rektor
4.3.3. Døden som emne i undervisninga.
TILTAK ANSVARLEG Døden som emne må inn i dei ulike fagplanane/årsplanane. Fagseksjon Døden som tverrfagleg emne. Lærarteam/ped.leiar
Sjå litteraturliste på siste side
5.0.. DEFINISJON
Problem som oppstår i kvardagen for ein barn på grunn av oppløysing av familien. Dei vanlegaste symptoma er problem med konsentrasjon, at barnet droppar ut og har det kjenslemessig vondt på grunn av oppløysing i heimen.
5.1 STRAKSTILTAK
5.1.1 Det første ein bør gjere er å skaffa seg mest mogeleg informasjon om saka. Dersom ein set i gang omsorgsbehandling før alle opplysningane har kome fram, kan dette lett gjere vondt verre.
5.1.2 Det bør kallast inn til personalmøte for å få formidle alle opplysningar og gje kvarandre støtte. Eit fast meldingssystem bør innarbeidast ved skulen/barnehagen slik at alle får raskt beskjed.
5.1.3 I einskilde høve må andre barn informerast for å unngå fantasiar og ryktespreiing. Det er viktig at denne informasjonen er korrekt.
5.1.4 Dersom barnet får store problem på skulen eller i barnehagen på grunn av oppløysing i heimen, er det naturleg at ein samarbeider med andre instansar for å løyse problemet. Andre instansar kan vere : Lege/helsesyster, prest, PPT og barnevern.
5.2 OPPFØLGING
5.2.1 Oppfølging av einskildtilfelle er viktig. Andre barn må lære å visa medkjensle og vilje til å hjelpe ein annan gjennom ein vanskeleg periode. Dersom ein har involvert andre partar, t.d. PPT, prest e.l., er det viktig å følgje opp dette samarbeidet.
5.2.2 Ved å ta opp emnet i 'ikkje-krise"-samanheng står skulen og barnehagen betre rusta til å løyse liknande problem i framtida.
5.3 FØREBUANDE TILTAK
5.3.1 Oppløysing av familie er eit problem som skulen/barnehagen/klubben i aukande grad må ta omsyn til. Dersom det er utarbeidd ein beredskapsplan, så kan kanskje noko av problema løysast på førehand.
5.3.2 Det bør etablerast eit fast kontaktnett/informasjonssystem som kan nyttast i slike høve 5.3.3 I fleire fag på skulen er det naturleg at dette emnet kjem inn.
(”overgrep”, her er tenkt i tydinga seksuelle overgrep,)
6.0 DEFINISJON "OVERGREP"
Det er overgrep når ein vaksen brukar - eller misbrukar den posisjon som alder, slektskap eller annan autoritet gir, til å krenkje eit barn sin integritet for å dekkje eigne behov.
INCEST
Med incest forstår vi seksuelt
handlingsmønster mellom personar som er nært i slekt med kvarandre. 6.0.1 Omfang.
Undersøkingar kan tyde på at 10% av alle kvinner og 7-8% av
alle menn har vore utsette for seksuelle overgre 6.0.2. Symptom/mistanke. Symptoma kan variere m.a. etter barnet sin alder. Fysiske symptom: Dette kan t.d. vere skadar etter fysisk vald, og skadane kan ha direkte tilknyting til genitalia. Slike fysiske symptom kan t.d. oppdagast ved rutineundersøking av lege. Psykiske symptom: Generelt lever born som vert utnytta seksuelt, med den trusselen over seg at noko frykteleg vil henda dersom det som skjer, kjem fram i dagen. Denne kjensla vert forsterka dersom krenkinga går føre seg over lang tid. Borna tek på seg ein stor del av skulda og opplever seg sjølve som dårlege og verdilause menneske!
Reaksjonane vil vera
avhengige av alderen:
6.1 STRAKSTILTAK 6.1.1 Ved mistanke. Handlingsansvar: Klassestyrar/barnehagestyrar Formelt ansvar : Rektor/ barnehagestyrar / helsesektor Ansvarsfordeling: Gruppe: Klassestyrar/rektor/helsesyster
Ved
mistanke (Jfr. 6.0.2) om incest/overgrep skal klassestyrar kontakta
rektor.
6.1.2 Vidare undersøking. - PPT og skulelege
bør koplast inn.
6.1.3 Sosialkontor/barnevernsnemnd.
Etter 'Lov om barnevern" har barnevernsnemnda ansvar for å undersøkje og
følgje opp slike saker. Skulen i samråd med
helsesyster/PPT tek kontakt med sosialkontoret.
6.2 OPPFØLGING 6.2.1 Vidare oppfølging av sjølve saka. Etter at barnevernsnemnda er kopla inn, overtek den det formelle ansvaret for vidare oppfølging, melding til politi osb.
6.2.2 Omsorg for barna. All litteratur peikar på at det er svært naudsynt at skulen tek hand om eleven etter at han/ho har vore utsett for overgrep. Ansvar for opplegg: Gruppe: Klassestyrar/rektor/helsesyster.
6.3. FØREBUANDE TILTAK 6.3.1 Kontaktnett. Det bør etablerast eit fast kontaktnett som kan nyttast i slike høve:
- helsesyster
6.3.2 Informasjon til tilsette Det er viktig at alle i personalet er godt kjende med symptom o.l.
6.3.3 Undervisninga/fagplanane. I fleire fag er det naturleg at dette emnet kjem inn, (t.d. biologi, det nye kristendomsfaget)
6.3.4 Litteratur Tilgjengeleg litteratur må samlast på ein fast plass i lærarbiblioteket. Døme på litteratur som omhandlar emnet: Sjå siste side.
7. MOBBING
7.0. DEFINISJON/AVGRENSING Det var svensken Peter - Paul Heinman som i byrjinga av 1970 åra sette namnet mobbing på eit fenomen som hadde vore kjent tidlegare også. Han definerte mobbing slik: ”Mobbing er systematisk vald – psykisk/og eller fysisk retta mot eit offer og utført av enkeltpersonar eller grupper”. KUF sitt særtrykk omkring mobbing utgjeve i 1983 definerer mobbing slik: ”Det er mobbing/plaging når eitt eller fleire individ, gjentekne gonger og over tid, blir utsett for negative handlingar frå eitt eller fleire andre individ.”
7.1. OFFERET Mesteparten av den forskinga som har vorte gjort når det gjeld mobbing, har vore utført i Skandinavia. Svenske undersøkingar har vist at om lag 5% av ungdomsskuleelevane og om lag 10% av barneskuleelevane vert utsett for mobbing. Fleire gutar enn jenter vert mobba – og fysisk sterke elevar vert mindre mobba enn fysisk svake. (Dette gjeld gutar.) Ein har ikkje funne samanheng mellom endra fysiske kjenneteikn og offer – rolla, - så truleg er det psykiske faktorar som er avgjerande om ein elev skal verte mobbe–objekt. Når ein elev så har vorte eit mobbe-objekt, vert eitt eller fleire fysiske ”avvik” ofte brukte som forklaring på kvifor akkurat han eller ho vert mobba. Vi plagar han fordi han har ”raudt hår og briller.” Ein har dessutan funne at mobbe-offera ofte har eit lågare sjølvbilete enn andre barn, dei har større presentasjonsangst og har ofte dårlegare skuleresultat enn gjennomsnittet. Det typiske mobbe-offeret er meir ottefull og usikker enn andre elevar. Han/ho er gjerne svært følsam, forsiktig og stillferdig. Det er vanleg at han/ho reagerer med gråt og tilbaketrekking på angrep frå andre. Mobbeofferet føler seg einsam på skulen. Han/ho er lite populær blant kameratane – og som regel har ikkje slike ein einaste ven i klassen. Denne typen mobbe – offer kan ein kalla det passive mobbe-offer. Det finst og ein annan type mobbe-offer som er langt meir sjeldan enn den første typen, det provoserande mobbe-offeret. Det er ein uroleg og ukonsentrert elev som det gjerne oppstår spenning og irritasjon omkring, ofte provoserande på andre elevar. Vanlegvis har mobbe-offera eit godt forhold til foreldra sine – og dei kjem ofte frå familiar med anten låg eller høg status. Born frå gjennomsnittsfamiliar ser ut til å sleppe lettast.
7.2. PLAGAREN Ein reknar med at det finst om lag like mange mobbarar som mobbe-offer. Gutane er også her i fleirtal. Ein har ikkje sikre undersøkingar, men mykje tyder på at gjennomsnitts-plagaren fungerer under gjennomsnittet når det gjeld skuleyting. Men ein del av leiarane gjerne kan vere elevar som er relativt ressurssterke. Aktive mobbarar er ofte aggressive mot kameratar og vaksne. Dei er ofte meir positive til vald og valdelege midlar enn gjennomsnittet. Dei har sterke behov for å dominere andre. Mykje tyder på at desse elevane opplever plaging som spanande – og dei har lita medkjensle med dei som vert mobba. Stort sett kan ein seie at plageåndene er gjennomsnittleg populære elevar – eller litt under gjennomsnittet. Populariteten ser ut til å avta med alderen. Likevel kan ein ikkje seie at det er dei minst populære elevane som vert mobbarar. ”Vald avlar vald” er eit kjent omgrep. Det gjeld også i denne samanheng. Det er likevel ikkje så lett som å seie at den typiske plagaren kjem frå ein heim der oppdraginga har vore streng. Det går meir på om ein har opplevd klare liner om konsekvensar i oppdraginga. Plagaren sin strategi går ofte ut på å plage på ein slik måte at det verkar som om det er mobbe-offeret som angrip plagaren – og ikkje omvendt. Dette vert gjort på den måten at alt det mobbe-offeret seier eller gjer, vert tillagt negative motiv. Passivitet vert også utnytta, plagaren krev eit svar.
7.3. TILTAK MOT MOBBING 7.3.1. Tiltak på skule - barnehagenivå. Ansvarleg: Rektor / styrar PPT er ein sakkunnig instans som kan gi råd og veiledning i mobbesakar. Skulen vurderer bruk av PPT-personale i høve til omfang og konfliktnivå. Skulen/PPT vurderer bruk av ekstern konsulenthjelp. LOGGFØRINGI mobbesaker skal det førast logg over alle skriv og alle tiltak i saka. I loggen skal all aktivitet (ulike møte, telefonsamtaler…) bli registrert. Loggen bør ikkje innehelde vurderinger. TILTAKSPLANSkulen / barnehagen / klubben skal utarbeide ein tiltaksplan. I denne planen skal ein gjere greie for ulike tiltak, på lang og kort sikt. Dei involverte partane kan vere med på å utarbeide denne tiltaksplanen.
7.3.1.1. Skulering av personalet. Personalet må få ei innføring i korleis ein kan oppdage mobbing – og kva ein kan gjera i krisetilfelle. Ansvarleg: Rektor / styrar
7.3.1.2. Auka tilsyn. Dette er eit typisk førebyggjande tiltak.
Ansvarleg: Rektor/styrar. 7.3.1.3. Kontakttelefon. Ansvarleg: Rektor/styrar.
Dette kan vere eit tiltak ein må ty til.
7.3.1.4. Klasseforeldremøte, foreldremøte i barnehagen – med mobbing som tema.
Ansvarleg: Rektor/styrar/klassestyra 7.3.1.5. Skule- /barnehagemiljøutvikling/haldningsskapande arbeid. I skulen
sin verksemdsplan. 7.3.1.6. Fadderordning på skulen. Dei eldste elevane er fadder for dei yngste. Ansvarleg: Klassestyrar. 7.3.2. Tiltak på klassenivå. 7.3.2.1. Lage klassereglar mot mobbing Ansvarleg: Klassestyrar. Eks. : ”Vi skal ikkje plaga andre”. ”Vi skal prøva å hjelpa andre som vert plaga”. ”Vi skal vera saman med dei som er einsame”. 7.3.2.2. Halde klassemøte. Ansvarleg: Klassestyrar Diskutere ope i klassen dersom nokon mobbar eller vert mobba. Det er
her svært viktig å peike på det som er positivt. 7.3.2.3. Læring gjennom samarbeid. Ansvarleg: Klassestyrar Førebyggjande tiltak som vil motverka mobbing.
7.3.2.4. Arrangere positive aktivitetar utanom skuletid Ansvarleg: Klassestyrar/foreldre.
7.3.2.5. Klasseforeldremøte. Ansvarleg: Klassestyrar/klassekontakt. Foreldre i klassen følgjer heile tida opp at miljøet i klassen er positivt. 7.3.2.6. Foreldresamtalar omkring mobbing.
7.3.3 Tiltak på individnivå.
Når ein oppdagar mobbing, bør ein ikkje diskutere med elevane kven som har rett/feil, berre konstatere at det har gått føre seg noko som ikkje kan aksepterast – noko ein vil kome attende til.
Ein bør ikkje ta for seg mobbarane som ei gruppe. Dei bør handsamast individuelt. Mobbaren må få lov til å kome med sin forsvarstale – men ein må la det skine klårt gjennom at slik åtferd ikkje kan tolererast meir. Mobbaren må få vere med på å finne løysing på kva som må gjerast for å få slutt på mobbinga. Ein bør avslutte møtet med mobbaren med å finne ny møtedato (NB).
7.3.3.1. Samtale med mobbaren. Ansvarleg: Klassestyrar/ rektor.
7.3.3.2. Samtale med mobbe-offeret. Ansvarleg: Klassestyrar/rektor.
7.3.3.3. Samtale med foreldra. Begge foreldrepara. Ansvarleg: Klassestyrar/rektor.
7.3.3.4. Samtalegrupper av foreldre som har barn som vert mobba/mobbar. Ansvarleg: Klassestyrar/rektor.
7.3.3.5. Program mot mobbing Steg
for steg
Atle Dyregrov:
Steinar Ekvik 'En mors tåre' av Birgit Brock-Utne, 'Noen blir tilbake, av Solveig Bøhle, 'Når noen dør før livet har begynt, av Bitten Munthe Kaa!s, :'Mio min Mio, og Brødrene Løvehjerte' av Astrid Lindgren
Mobbing Mobbing - Vad vi vet och vad vi kan gøra (Dan Olweus) Slik stopper vi mobbing (Anatol Pikas) ”Fakkelbok”. Atferdsvansker og atferdsmodifikasjon (E. Roland). Stavanger Lærarhøgskule: ”Strategi mot mobbing”.
Incest/overgrep Grunfeld/Beck: Hva vet vi om Incest (TANO 1985) Knudsen Ingnes/Haarberg Aas: Seksuelle overgrep mot barn (Universitetsforlaget 1985) Beck-Løvand: ”Ane - en film om incest”!, tverrfagleg undervisningsprosjekt. Norsk Fjernundervisning
Sinnets helse: Nr.3/84 Seksuelle overgrep mot barn. Sinnets helse: Nr.3/84 Det er min kropp.
|
||||||||
|
|
||||||||
